การเจริญเติบโตของลูกน้อย
อีกหนึ่งสัญญาณที่บ่งบอกถึงสุขภาพที่ดีของลูกน้อยก็คือการเจริญเติบโตของเขา การเปลี่ยนแปลงของความสูงและน้ำหนักเป็นปัจจัยสำคัญที่บ่งบอกถึงสุขภาพโดยรวม
ด้วยเหตุนี้ จึงต้องชั่งน้ำหนักตัวลูกน้อยบ่อยๆ เมื่อครั้งเขายังอยู่ในวัยแบเบาะ การเจริญเติบโตที่ไม่ดีบางครั้งก็เป็นอีกหนึ่งสัญญาณที่บ่งบอกได้ว่าลูกน้อยของคุณไม่สบาย หรืออาจได้รับอาหารไม่ครบถ้วน หากให้อาหารไม่ครบถ้วน ก็ส่งผลต่อสุขภาพในอนาคตของลูกน้อยได้ แต่หากน้ำหนักตัวเพิ่มขึ้นอย่างเหมาะสม ก็เป็นสัญญาณที่ดี เด็กที่มีการเจริญเติบโตที่ดี ก็น่าจะเป็นเด็กแข็งแรง
หลังจากนั้น เด็กวัยแบเบาะและวัยหัดเดินจะมีแนวโน้มการเจริญเติบโตช้าลง จึงไม่จำเป็นต้องชั่งน้ำหนักบ่อยๆ อย่างไรก็ตาม เมื่อพาเด็กๆ ไปตรวจสุขภาพเป็นประจำที่คลินิกสุขภาพเด็กใกล้บ้านหรือเมื่อไปพบหมอ ก็มักจะมีการชั่งน้ำหนักและวัดส่วนสูงอยู่แล้ว
การที่จะถือว่าเด็กแรกเกิดมีน้ำหนักและความยาวปกติหรือไม่นั้น มีปัจจัยมากมายหลายประการ น้ำหนักเฉลี่ยของเด็กแรกเกิดจะอยู่ระหว่าง 2.5-4.5 กิโลกรัม (5 ปอนด์ 8 ออนซ์ ถึง 9 ปอนด์ 12 ออนซ์) และความยาวเฉลี่ยจะอยู่ระหว่าง 48 – 51 เซนติเมตร (19 – 20 นิ้ว) และมีเด็กสุขภาพแข็งแรงมากมายที่มีน้ำหนักมากหรือน้อยกว่านี้ โดยไม่มีปัญหาแต่อย่างใด
เด็กๆ มักจะน้ำหนักลดลงในช่วงวันแรกๆ หลังจากคลอด โดยเฉลี่ยประมาณ 10 เปอร์เซ็นต์ของน้ำหนักแรกเกิด ซึ่งถือว่าเป็นเรื่องปกติ น้ำหนักตัวที่ลดลงนี้ เป็นผลมาจากการถ่ายของเสีย (meconium) จากลำไส้ตามปกติและจากการปัสสาวะ ซึ่งหลังจากนั้นประมาณ 10 วัน น้ำหนักแรกเกิดของลูกน้อยก็จะกลับมาคืน เด็กที่มีสุขภาพแข็งแรงหลายคนก็อาจใช้เวลานานกว่านั้นได้
น้ำหนักตัวที่เพิ่มขึ้นอย่างผิดปกติ โดยเฉพาะในกรณีของเด็กที่เลี้ยงด้วยนมแม่ เมื่อเวลาผ่านไป น้ำหนักตัวอาจเพิ่มขึ้นโดยเฉลี่ยประมาณ 150 กรัม ถึง 200 กรัมต่อสัปดาห์ และ โดยปกติแล้ว น้ำหนักจะเพิ่มขึ้นอย่างช้าๆ เมื่ออายุได้ 3 เดือน และจะช้าลงไปอีกหลังจากอายุได้ 6 เดือน แน่นอนว่าอาจมีช่วงที่ลูกน้อยของคุณเจริญเติบโตอย่างรวดเร็ว และ มีน้ำหนักมากเกินปกติหรือสูงกว่าปกติ
ทารกแรกเกิด: เรื่องการเจริญเติบโต
ในช่วงสัปดาห์แรกๆ หรือเดือนแรกๆ นั้น ส่วนใหญ่มักจะมีความวิตกกังวลเรื่องน้ำหนักตัวของเด็ก ซึ่งก็เข้าใจได้ การเจริญเติบโตที่ไม่ดีนั้นอาจเป็นสัญญาณบอกถึงการให้อาหารเด็กไม่ดี เด็กที่เติบโตช้าหรือไม่เจริญเติบโตเลย อาจไม่สบายได้ หากลูกน้อยของคุณมีการเติบโตที่ไม่ดีนัก
- คุณควรตรวจวิธีการป้อนอาหารลูกน้อย สำหรับเด็กที่เลี้ยงด้วยนมแม่นั้น จะจัดวางตำแหน่งเด็กให้ดีขณะป้อนนม เพื่อให้ลูกน้อยสามารถดูดนมได้อย่างถนัด ซึ่งหมายความว่าคุณแม่จะมีน้ำนมให้ลูกมากขึ้น และลูกก็ได้ดื่มมากขึ้นด้วย ส่วนเด็กที่เลี้ยงด้วยนมขวดนั้น ก็อาจจะเจริญเติบโตได้ดีกว่าหากป้อนนมให้เขาครั้งละน้อยๆ แต่บ่อยๆ
- คุณพ่อคุณแม่อาจต้องตอบคำถามเรื่องพฤติกรรมและการพัฒนาของลูกน้อย เด็กที่ขี้เซามากๆ ซึ่งดูเหมือนว่าไม่สนใจที่จะดื่มนม จะต้องปลุกเขาให้ตื่นบ่อยขึ้นและกระตุ้นให้เขาดื่มนม
- การที่อัตราการเพิ่มของน้ำหนักไม่ดีอย่างต่อเนื่องอาจหมายความว่าต้องส่งลูกไปให้ผู้เชี่ยวชาญประเมิน เพื่อตรวจดูว่ามีอาการหรือโรคที่แอบแฝงอยู่หรือไม่
การชั่งน้ำหนักอย่างถูกต้องถือได้ว่าเป็นปัจจัยพื้นฐานที่สำคัญ การชั่งน้ำหนักที่ดีที่สุดคือใช้เครื่องชั่งแบบอิเลคทรอนิกส์ และชั่งน้ำหนักอย่างสม่ำเสมอ หากเป็นไปได้ ควรชั่งน้ำหนักโดยใช้เครื่องชั่งเดิมทุกครั้ง
เด็กเล็กบางรายต้องใช้เวลาสักหน่อยถึงจะเริ่มมีน้ำหนักตัวเพิ่มขึ้น ในกรณีส่วนใหญ่แล้ว ไม่ใช่เรื่องร้ายแรงอะไร แต่ก็ไม่ควรละเลย
ลูกน้อยที่กำลังเจริญเติบโต: เรื่องการเจริญเติบโต
ในเด็กในวัยประมาณ 3 เดือนขึ้นไป โดยมากแล้ว อัตราการเจริญเติบโตจะเริ่มช้าลง นอกจากนี้ เด็กอายุประมาณห้าถึงหกเดือนเมื่อเริ่มทานอาหารแข็งๆ แล้ว การเจริญเติบโตก็จะช้าลงเช่นกันซึ่งถือเป็นปกติ
อาหารที่คุณพ่อคุณแม่ป้อนให้ลูกน้อยแรกๆ มักมีแคลอรี่ต่ำกว่าน้ำนมแม่หรือนมผสม และดูเหมือนว่าแครอทต้มจะทำให้ลูกน้อยอิ่ม แต่ทว่ายังไม่ได้ปริมาณแคลอรี่เทียบเท่ากับที่ได้จากการดื่มนมจากขวดหรือนมจากคุณแม่
ดังนั้น หากคุณวิตกกังวลเรื่องการเพิ่มน้ำหนักตัวของลูกน้อย ก็สามารถที่จะลดปริมาณอาหารแข็งๆ แล้วเพิ่มปริมาณนมให้มากขึ้นแทน โดยให้ลูกน้อยดื่มนมคุณแม่บ่อยขึ้น หรือให้ดื่มนมขวดมากกว่าเดิม
ลองปรึกษาขอคำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญด้านสุขภาพว่าจำเป็นต้องปรับเปลี่ยนสิ่งใดหรือไม่
เด็กในวัยหัดเดิน: เรื่องการเจริญเติบโต
เด็กในวัยหัดเดินจะเริ่มเลือกทานอาหารและทานยาก เมื่อก้าวสู่ปีที่ 2 โดยปกติแล้ว การเติบโตของลูกน้อยจะช้าลงตามธรรมชาติ จนในบางครั้งน้ำหนักตัวอาจดูเหมือนน้อยกว่าเกณฑ์ แล้วจะรู้ได้อย่างไรว่าเมื่อไรถึงควรต้องกังวล
ลองปรึกษาแพทย์เพื่อทำการวัดน้ำหนักและส่วนสูงอย่างถูกต้อง และเปรียบเทียบกับสัดส่วนก่อนหน้านี้ คุณพ่อคุณแม่อาจต้องจดบันทึกข้อมูลเหล่านี้ลงในสมุดบันทึกสุขภาพของลูกน้อยด้วย
หากแพทย์คิดว่าเกิดปัญหากับเด็ก แพทย์จะถามคุณพ่อคุณแม่ในเรื่องต่อไปนี้
- เรื่องความอยากทานอาหารของลูกในวัยหัดเดิน ลูกน้อยทานอาหารได้ดีโดยเลือกทานอาหารครบหมวดหมู่หรือไม่
- ลูกน้อยเพิ่งจะไม่สบายหรือไหม การเจริญเติบโตของลูกน้อยมีแนวโน้มว่าจะช้าลงในช่วงก่อน ระหว่างและหลังป่วย
- ขนาดรูปร่างโดยทั่วไปของสมาชิกในครอบครัว เนื่องจากรูปแบบการเจริญเติบโตมีแนวโน้มว่าเป็นพันธุกรรม
หากมีสิ่งใดที่ต้องกังวล แพทย์จะต้องการให้วัดขนาดเด็กอีกครั้งหลังจากนั้นสักระยะหนึ่งเพื่อความมั่นใจ ซึ่งอาจต้องส่งต่อให้กับกุมารแพทย์ตรวจโดยรายละเอียดต่อไป
คำถามและคำตอบ
ถาม มีคนบอกฉันว่าควรจะลดปริมาณนมที่ให้ลูกในวัยหัดเดินดื่มให้น้อยลง เพื่อที่ว่าเขาจะได้เจริญเติบโตได้ดีขึ้น เขาดื่มนมวันละ 3 ขวดโดยประมาณ
ตอบ นมเป็นอาหารและเครื่องดื่มที่มีประโยชน์ แต่หากเด็กในวัยหัดเดินได้รับนมมากไปก็จะทำให้มีที่ว่างในกระเพาะสำหรับอาหารอื่นน้อยลง เด็กวัยหัดเดินจะจดจ่ออยู่กับการดื่มนมในปริมาณมากๆ ด้วยขวดนม และจะเป็นการดีกว่าหากลดปริมาณนมลงและเพิ่มปริมาณอาหารแข็งๆ ให้มากขึ้น โดยเฉพาะอาหารที่มีแคลอรี่สูง อย่าง ขนมปังธัญพืชแบบไม่ขัดขาว (โฮลเกรน) พาสต้า ข้าวและมันฝรั่ง การดื่มนมในปริมาณมากไปอาจทำให้เด็กวัยหัดเดินไม่ได้รับสารอาหารที่จำเป็นอื่นๆ ด้วย อย่างเช่น ธาตุเหล็ก เป็นต้น
หากต้องการข้อมูลเพิ่มเติมเกี่ยวกับอาหารที่เหมาะสมสำหรับลูกน้อย เชิญเข้าชมได้ที่ส่วน
การป้อนอาหารให้ลูกน้อย บนเว็บไซต์ของเรา
